Uderzenie w budżety domowe i rynki paliw
Gwałtowny skok notowań ropy do 110 dolarów za baryłkę (najwyższy poziom od pięciu miesięcy) oraz rekordowe od grudnia 2022 roku ceny gazu w Europie i Azji wywołują potężną presję na finanse konsumentów. Szok energetyczny drastycznie podnosi koszty transportu i ogrzewania, przekładając się bezpośrednio na drożejącą żywność, odzież i opakowania. Wojna w Iranie wywindowała globalne ceny diesla do nienotowanych wcześniej poziomów – na brytyjskich stacjach po raz pierwszy przekroczyły one w tym miesiącu 2 funty (2,64 USD) za litr, a w USA osiągnęły we wrześniu historyczne 6,53 dolara za galon. Aby złagodzić kryzys podażowy, amerykańska administracja dopuściła do powszechnego użytku drogowego (do końca roku) barwiony na czerwono olej napędowy, który normalnie jest zwolniony z podatków i zarezerwowany dla maszyn pozadrogowych.
Stopy procentowe i rynek nieruchomości
Rosnące koszty energii napędzają inflację, zmuszając główne banki centralne do zacieśniania polityki pieniężnej, co dotkliwie uderza w kredytobiorców. W Wielkiej Brytanii sierpniowa inflacja, stymulowana cenami benzyny i diesla, osiągnęła pułap niewidziany od października 2025 roku. Bank Rezerw Australii podniósł w zeszłym miesiącu główną stopę procentową do poziomu najwyższego od 15 lat. W efekcie roczna obsługa średniego australijskiego kredytu hipotecznego (731 tys. AUD / ok. 514 tys. USD) wzrosła o około 3900 AUD (2742 USD) w związku ze skokiem oprocentowania z 5,5% do 6,2%, co z kolei obciążyło ceny domów. Z kolei w USA aktywność nabywców osłabła, gdyż oprocentowanie popularnych 30-letnich kredytów o stałej stopie wzrosło z około 6,1% do 7,5%, drastycznie zwiększając koszty pożyczek.
Nadchodząca zima i koszty produkcji żywności
Kolejnym potężnym obciążeniem dla budżetów domowych będą rachunki za zimowe ogrzewanie. Według danych stowarzyszenia NEADA opłaty w stanie Nowy Jork wzrosną rok do roku aż o 47%. Z kolei w Wielkiej Brytanii, gdzie domy ogrzewa się głównie gazem, organizacja Energy UK prognozuje w tym kwartale 10-procentowy wzrost rachunków. Ponieważ ropa i gaz ziemny są kluczowe do produkcji polimerów, z których powstaje wszystko – od butelek po trampki i tkaniny poliestrowe – wzrost cen ropy ma znacznie szerszy efekt. Opakowania odpowiadają zazwyczaj za 5% do 15% kosztów produkcji towarów spożywczych. Same ceny plastiku w USA wzrosły w sierpniu o 7% w porównaniu do października 2025 r. Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) ostrzega, że zakłócenia w transporcie i rekordowe ceny nawozów (produkowanych z gazu) sprawią, iż globalna inflacja na rynku żywności przyspieszy i utrzyma się na wysokim poziomie aż do 2027 roku.
